fbpx
Demans Nedir Demans Evreleri Nedir
Demans Nedir Demans Evreleri Nedir

Demans Nedir? Demans Evreleri Nedir?

Demans Nedir?

Demans tek bir hastalık ismi değildir. Bellek ve benzeri zihinsel yeteneklerin bozukluğunu gibi hastalıklara verilen genel isimdir. Bu hastalıkların hepsi beyinde bir takıl değişikliklere sebep olarak hastalıklara ait öz bulguları ortaya çıkarmaktadır. Demans hastalıkları yaşlanan beynin beklenen ve mutlak bir sonucu değildir. Alzheimer hastalığı demans hastalığının %60’ından fazlasını kapsamaktadır. İnme ya da felç olarak bilinen hastalık sonrasında “vasküler demans” ise demansın en çok görülen rahatsızlığıdır.

Demans bazı konularda kesin tedavisi olmayan bir hastalık olarak bilinir ve bir daha eski hale dönmeyi imkansız kılan hastalıklar iken örneğin Alzheimer gibi, bazı türleri ise tedavi edilebilir hastalıktır.(Troid hastalıkları ve vitamin eksikliği gibi rahatsızlıklar.)

Demans tanımı olan hastalık türleri:

  • Alzheimer
  • Damar tıkanıklığına bağlı (vesküler) demans
  • Parkinson hastalığına bağlı demans hastalıkları
  • Lewy cisimcikli demans
  • Frontotemporal demans
  • Creutzfeld-jacob hastalığı
  • Normal basınçlı hidrosefali
  • Hungtington hastalığı
  • Wernike-Korsakoff sendromu
  • Tümör
  • Menenjitler
  • Sifiliz
  • AIDS
  • Vitamin eksiklikleri (B12, B1, B6 eksiklikleri)
  • Hormon hastalıkları (Tiroid bezi hastalıkları, diyabet, böbrek üstü bezi hastalıkları…)
  • Kan hastalıkları (Anemi)

Alzheimer ve Demans Arasındaki Fark Nedir?

Demans dediğimiz gibi tek bir hastalık ismi değildir. Bellek ve benzeri zihinsel yeteneklerin bozukluğuna demans denir. Bu hastalıkların hepsi beyinde bir takım değişikliklere neden olan kendine özgü bulguları ortaya çıkarır.  Demans hastalıkları çok farklı şekilde belirtilerle başlayabilir. Aşağıda bulunan hastalığa özgü bulgulardan en az iki tanesi hastada bulunabilirse tanı konulabilir.

  • Bellek bozukluğu
  • Lisan (konuşma), iletişim, dil bozukluğu
  • Odaklanma ve dikkat bozukluğu
  • Bir duruma veya konuya karar verme güçlüğü
  • Görsel algı bozukluğu

Demans hastalıklarının bir çoğu ilerleyicidir. Aynı zamanda şikayetler ve bulgularının başlaması sonrasında yavaş ve sancılı bir kötüleşme dönemi yaşanır. Bu dönemde hastaneye gitmek ve uygun bir muayene dönemi yaşamak hastalığın seyrinde büyük rol oynamaktadır.

Demans Belirtileri Nedir?

En belirgin özelliği olarak bilinen birisi yeni alınan bilgileri kısa bir süre içerisinde unutmaktır. Demans teşhisinin konulması için aşağıdaki belirtilerin en az iki tanesi hasta bireyde görülme şartı vardır.

  • Bellek bozukluğu
  • Lisan (konuşma), iletişim, dil bozukluğu
  • Odaklanma ve dikkat bozukluğu
  • Bir duruma veya konuya karar verme güçlüğü
  • Görsel algı bozukluğu

Demans Evreleri Nedir?

Demans hastalığının üç farklı evresi bulunmakta. 3 evreyi erken evre, orta evre ve geç evre olarak adlandırabiliriz.

Erken evre: Genellikle hasta birey tarafından göz ardı edilmektedir. Demans çok yavaş ilerleyen bir hastalıktır. Yaygın semptomları şunlardır:

  • Unutkanlık.
  • Zaman kavramını takip edememek.
  • Bildiğiniz ortamlarda, yerlerde kayıp olmak.

Orta evre: Demans orta evreye ilerledikçe semptomları daha da belirgin ve kısıtlayıcı bir hale gelmektedir. Orta evredeki semptomlar şu şekildedir:

  • Yaşanılan son olayları unutmak.
  • İnsanların, tanıdığınız kişilerin isimlerini unutmak.
  • Evde kayıp olmak.
  • İletişim konusunda sorunlar.
  • Kişisel bakımı karşılayamama, bir başkasına ihtiyaç duymak.

Geç evre: Demansın geç evresi bağımlılığa ve hareketsizliğe yakındır. Hafıza da yaşanan rahatsızlıklar ciddi ve fiziksel belirti ve semptomlar daha fazla belirgin hale gelmektedir. Belirtileri ise şunlardır:

  • Zaman ve mekan kavramını komple unutmak,
  • Akrabaları ve arkadaşları tam olarak tanımakta güçlük yaşamak,
  • Kişisel ihtiyaçlarını yardımsız yapamama,
  • Yürümekte zorluk,
  • Saldırganlık

Demans Teşhisi Nasıl Yapılır?

Demans hastalığının teşhisini belirleyen özel bir test bulunmamaktadır.Hekiminiz detaylı bir klinik incelemesinden sonra size sorular içeren test uygulayabilir. Farklı hastalıklardan şüpheleniyorsa kan testi ya da beyin görüntüleme testleri isteyebilir.

Demansın Tedavisi Var Mıdır?

İlerleyici demans türlerinin çoğu tedavi edilemezdir, ama belirtileri ve semptomları yönetmenin farklı yolları vardır.

Aşağıda listelediğimiz ilaçlar demans semptomlarını geçici olarak iyileştirmek için kullanılır.

  • Kolinesteraz inhibitörleri
  • Memantin
  • Diğer İlaçlar

Demans Önlemek İçin Neler Yapabiliriz?

  • Zihninizi aktif tutmaya çalışın.
  • Fiziksel ve sosyal etkinliklerde aktif olun.
  • Sosyal etkinliklere katılımınız yoksa katılmaya özen gösterin.
  • Sigara, alkol ve madde kullanımından uzak durun.
  • Yeterince tüm vitaminlerden almaya özen gösterin.
  • Kardiyovasküler risk faktörlerini yönetin
  • Varsa sağlık rahatsızlıklarınız tedavi ettirin.
  • Sağlıklı beslenin
  • Kaliteli uyku en önemlisidir.

Demans bir hastalığının sonucudur. Yaşlılığın sonucu değildir..

Alzheimer Hastalığı hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayın

Basri Çetinkaya
Merhaba ben Basri, psikoloji konusunda merakım ve sevdiğim bir yanı olunca bilgilerimi ve okuduğum kitapları sizlerle paylaşmak için böyle bir web sitesi oluşturdum. Umarım keyifli ve bilgili vakit geçiriyorsunuzdur.